Erasmus MC onderzoekt stressfactoren zeilbootbemanning

Erasmus MC monitort Team AkzoNobel in de Volvo Ocean Race

Erasmus MC doet onderzoek naar de impact van blootstelling aan stress bij de bemanningsleden van het Team AkzoNobel in de Volvo Ocean Race. De onderzoekers hopen hiermee inzicht te verkrijgen in hoe het menselijk lichaam reageert op langdurige blootstelling aan extreme fysieke en psychische stress en verstoring van het bioritme als gevolg van de vier-uursdiensten die de bemanningsleden gedurende bijna negen maanden draaien. De onderzoekers verwachten kennis te vergaren die bij kan dragen aan het ontwikkelen van strategieën om het menselijk lichaam beter te kunnen laten reageren op stressvolle situaties. Niet alleen voor de zeilbootbemanning tijdens deze en volgende races, maar op termijn ook in de algemene bevolking.

De Volvo Ocean Race is de langste zeilwedstrijd ter wereld. Deelname vergt zowel fysieke als psychische inspanning en uithoudingsvermogen. Gedurende negen maanden worden de zeilers blootgesteld aan extreme weersomstandigheden, zware lichamelijke inspanning en een onnatuurlijk slaap-waakpatroon. De zeilers zijn ver van huis en moeten midden op zee belangrijke besluiten nemen. Tijdens de race wordt het stresssysteem continu op de proef gesteld.

De vier-uursdiensten (vier uur op, vier uur af) gedurende negen maanden verstoren de biologische klok van de deelnemers. Deze biologische klok zorgt voor een 24 uurs ritme in gedrag, fysieke gesteldheid en stofwisseling. Daarmee anticipeert het lichaam op dagelijks terugkerende patronen in de omgeving van de mens. Hartritme, de productie van stresshormoon (bijvoorbeeld cortisol), het immuunsysteem, lichaamstemperatuur, bloeddruk en het slaap-waakritme zijn allemaal afhankelijk van de eigen biologische klok. Acute effecten van verstoring van de biologische klok, bijvoorbeeld door ploegendienstarbeid, leidt tot moeheid, slapeloosheid en verminderde prestaties en alertheid. Chronische verstoring van het biologisch ritme kan op de langere termijn ook gevolgen hebben voor de gezondheid en het risico op ziekten verhogen.

Prof.dr. Bert van der Horst, hoogleraar Chronobiologie en Gezondheid aan het Erasmus MC, trekt het onderzoek. Van der Horst: “De zeilers zijn bovengemiddeld fit en goed getraind, zowel fysiek als mentaal. De zeilers dragen horloges, waarmee we slaap-waak gedrag meten. Daarnaast wordt voor, tijdens en na de race bloed en plukjes haar verzameld voor analyse van stress in het Erasmus MC. De gegevens combineren we vervolgens met het zeillogboek. Als we inzicht kunnen krijgen in welke gevolgen langdurige periodes van stress hebben op deze sporters, kunnen we hen enerzijds helpen met het verbeteren van prestaties en anderzijds de kennis misschien inzetten op het vlak van gezondheidspreventie in de normale bevolking.”

Simeon Tienpont, de skipper van het Team AkzoNobel, is verheugd over de samenwerking met Erasmus MC. Tienpont: “Ik vind het geweldig om te zien dat we een bijdrage kunnen leveren aan een in de toekomst mogelijk gezondere bevolking.”

Bekijk de video over dit onderzoek op https://youtu.be/URVWr0kxW2w

Bron: Erasmus MC

3 februari 2018